poniedziałek, 10 września 2018

Warszawa 44 - 10 września 1944

Historia toczy się każdego dnia, godzina po godzinie, dzieją się rzeczy zarówno wielkie, jak i z pozoru błahe. Dopiero z perspektywy czasu można niejako z dystansu zobaczyć wyraźniej jak te drobne wydarzenia wpływały na te większe lub do nich prowadziły. W historii Warszawy miesiące sierpień i wrzesień roku 1944 zapisały się w sposób szczególny. W upalne lato, dziewczęta i chłopcy wyruszyli do walki o wolność stolicy. Prawdopodobnie nikt z nich nie przypuszczał jak mocno wydarzenia owych dni wpłyną na losy miasta i jego mieszkańców. 


Żoliborz
Druga nocna próba przeprawienia przez Wisłę trzech łączniczek AL zakończyła się powodzeniem. Odwiezione do sztabu gen. Zygmunta Berlinga w Zielonej rozmawiały z marsz. Konstantym Rokossowskim i telefonicznie z gen. Michałem Żymierskim. Następnego dnia dwie z nich dotarły do Lublina, z którego Izolda Kowalska przemawiała przez radio do mieszkańców Żoliborza, zapowiadając rychłą pomoc dla powstania. W godzinach rannych przy barykadzie na ul. Krasińskiego został ostrzelany samochód osobowy. Dwaj ranni Niemcy, którzy wkrótce zmarli, zeznali wówczas, że jechali z Pragi do Modlina po części zamienne dla parku samochodowego. O północy, na jednej z min założonych przez ppor. Władysława Jasińskiego "Topora", został uszkodzony samochód ciężarowy. Zabito jednego Niemca. Z powodu silnego ognia z Cytadeli nie zdołano ściągnąć wozu, zabrano jedynie broń i kilka skrzyń z żywnością w konserwach.

Warszawa
Oddziały sowieckie rozpoczęły natarcie na przedmoście warszawskie. Powiadomiony o zmianie sytuacji operacyjnej gen. "Bór" zarzucił plan kapitulacji, przedłużając rozmowy ze stroną niemiecką, by zyskać na czasie.

Świat
Po sześciu tygodniach walk w Warszawie Stalin pojął decyzję o udzieleniu pomocy powstańcom. W depeszy do Londynu podawał: Jeśli jednak Panowie jesteście tak zdecydowanie przekonani o skuteczności takiej formy pomocy [lotnicze zrzuty zaopatrzenia] i nalegacie na sowieckie dowództwo, aby ją zorganizować wspólnie z Brytyjczykami i Amerykanami - Rząd Sowiecki jest gotów na to się zgodzić.

Niezależnie od tego jak dziś patrzymy na te burzliwe dzieje stołecznej insurekcji oraz jak oceniamy trafność decyzji o jej rozpoczęciu, wypada zapoznać się z przebiegiem tych wydarzeń. Jak co roku, od kilku lat publikujemy w tym okresie serię codziennych postów, które mają naszym czytelnikom ułatwić poznanie tych trudnych losów miasta i jego mieszkańców. Tym razem naszym przewodnikiem po dniach walki i powstańczego trudu będzie publikacja autorstwa Grzegorza Jasińskiego “Żoliborz Walczący”. Wbrew pozorom nazwa książki może być odrobinę myląca, albowiem autor tego kalendarium nie ogranicza się jedynie do opisu, tego co działo się na Żoliborzu, ale także zawiera kronikę wydarzeń powstańczych w całej Warszawie. Mamy nadzieję, że ta krótka skondensowana forma ułatwi czytelnikom codzienne zapoznawanie się z tym co 74 lata temu działo się w naszym mieście nie tylko w teorii, ale także poprzez odwiedzenie opisywanych miejsc. Jeśli ktoś chciałby znaleźć więcej informacji to zachęcamy również do zapoznania się z naszymi kalendariami Powstania z lat ubiegłych. Życząc zarazem nie tylko przyjemnej lektury, ale także i udanych spacerów, jak zwykle zachęcamy do wyjścia w miasto, w którym nie tylko w początku sierpnia będzie wiele do zobaczenia w ramach upamiętnienia Powstania i jego bohaterów ! Zatem do spotkania na miejskich brukach !

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz